Kogo obejmie obowiązkowa wymiana prawa jazdy?
Obowiązek dotyczy osób posiadających prawa jazdy wydane do 18 stycznia 2013 roku. Chodzi przede wszystkim o dokumenty bez wpisanej daty ważności. Według danych przekazywanych przez Ministerstwo Infrastruktury wymiana może objąć około 15 mln praw jazdy.
Zmiana nie oznacza automatycznej utraty bezterminowo uzyskanych uprawnień. Kierowca nadal będzie mógł prowadzić pojazdy określonych kategorii, ale otrzyma nowy blankiet z administracyjnym terminem ważności.
Od 19 stycznia 2013 roku prawa jazdy wydawane w Polsce mają określoną datę ważności. W przypadku najpopularniejszych kategorii, takich jak AM, A1, A2, A, B1, B, B+E oraz T, dokument może być ważny maksymalnie przez 15 lat. W przypadku kategorii zawodowych okres ten jest krótszy i zależy między innymi od ważności wymaganych badań.
Kiedy trzeba wymienić bezterminowe prawo jazdy?
Zgodnie z art. 124 ustawy o kierujących pojazdami wymiana starych dokumentów będzie prowadzona od 19 stycznia 2028 roku do 18 stycznia 2033 roku.
Nie oznacza to jednak, że wszyscy posiadacze bezterminowych praw jazdy powinni pojawić się w urzędach już pierwszego dnia. Minister infrastruktury ma określić w rozporządzeniu dokładne terminy wymiany poszczególnych grup dokumentów. Harmonogram powinien uwzględniać możliwości wydziałów komunikacji oraz Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych.
Kierowca będzie mógł również wystąpić o wymianę wcześniej, z własnej inicjatywy. Do czasu opublikowania szczegółowego harmonogramu nie ma jednak potrzeby składania wniosku wyłącznie dlatego, że dokument został wydany bezterminowo.
Czy trzeba będzie ponownie zdawać egzamin?
Obowiązkowa wymiana prawa jazdy nie oznacza konieczności ponownego zdawania egzaminu teoretycznego ani praktycznego. Nie jest to ponowne ubieganie się o uprawnienia, lecz zastąpienie starego blankietu dokumentem zgodnym z aktualnym wzorem.
Jeżeli kierowca posiadał bezterminowe uprawnienie, na przykład kategorii B, zachowa je również po wymianie. Określony termin ważności będzie dotyczył przede wszystkim samego dokumentu. Po jego upływie trzeba będzie ponownie wyrobić blankiet, ale nie zdawać od nowa egzaminu.
Sama wymiana bezterminowego prawa jazdy nie nakłada także na każdego kierowcę obowiązku wykonania nowych badań lekarskich. Mogą być one potrzebne, jeżeli ważność uprawnień została wcześniej ograniczona ze względów zdrowotnych albo wymagają tego zasady dotyczące kategorii zawodowych.
Ile będzie kosztowała wymiana prawa jazdy?
Ministerstwo Infrastruktury przygotowało projekt podwyżki opłat za wydawanie dokumentów. Zgodnie z propozycją opłata za krajowe prawo jazdy ma wzrosnąć ze 100 zł do 115,50 zł. Wydanie międzynarodowego prawa jazdy miałoby kosztować 40,50 zł zamiast dotychczasowych 35 zł.
Trzeba jednak zaznaczyć, że kwota 115,50 zł pochodzi z projektu rozporządzenia. Według stanu na 23 sierpnia 2026 roku oficjalny serwis Gov.pl nadal wskazuje opłatę za wydanie prawa jazdy w wysokości 100 zł. Nowa stawka zacznie obowiązywać dopiero po ogłoszeniu i wejściu w życie odpowiednich przepisów.
Do opłaty urzędowej trzeba będzie doliczyć koszt wykonania aktualnego zdjęcia. Jeżeli w konkretnym przypadku wymagane są badania lekarskie, kierowca poniesie również ich koszt.
Nie wiadomo jeszcze, jaka dokładnie stawka będzie obowiązywała w latach 2028–2033, kiedy rozpocznie się masowa wymiana bezterminowych dokumentów. Do tego czasu wysokość opłat może zostać ponownie zmieniona.
Kto musi wymienić prawo jazdy już w 2026 roku?
Powszechna wymiana bezterminowych dokumentów rozpocznie się dopiero w 2028 roku. Część kierowców musi jednak załatwić formalności wcześniej. Wniosek o wydanie nowego dokumentu trzeba złożyć, gdy:
- kończy się ważność prawa jazdy;
- wygasa ważność jednej z posiadanych kategorii;
- kierowca zmienił imię lub nazwisko;
- dokument został zgubiony, skradziony albo zniszczony.
Zmiana adresu zamieszkania nie powoduje konieczności wymiany prawa jazdy. Na obecnie wydawanych blankietach nie umieszcza się już adresu kierowcy.
Wniosek można złożyć w starostwie powiatowym, urzędzie miasta na prawach powiatu albo urzędzie dzielnicy – w przypadku mieszkańców Warszawy. Należy przygotować między innymi aktualne zdjęcie, dotychczasowy dokument, potwierdzenie wniesienia opłaty oraz orzeczenie lekarskie, jeżeli jest wymagane.
Co się stanie, jeśli kierowca nie wymieni dokumentu?
Po zakończeniu okresu przejściowego stare prawa jazdy objęte obowiązkiem wymiany przestaną być ważnymi dokumentami. Nie należy jednak utożsamiać wygaśnięcia blankietu z automatycznym odebraniem wcześniej zdobytych uprawnień.
Kierowca powinien mimo wszystko dopilnować terminu wskazanego w przyszłym harmonogramie. Prowadzenie pojazdu bez ważnego dokumentu lub po wygaśnięciu określonych uprawnień może oznaczać poważne problemy podczas kontroli drogowej.
Szczegółowe daty dla poszczególnych grup kierowców zostaną podane w rozporządzeniu ministra infrastruktury. Warto więc śledzić komunikaty urzędowe i nie odkładać wymiany na ostatnie dni całej operacji.
Źródła: ustawa z 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami, Ministerstwo Infrastruktury, Gov.pl, Dziennik.pl.
Komentarze (0)